Sağlık
  • Ocak 18th, 2023
  • - Orta Tatil Periyodunda Dikkat Eksikliğine Dikkat! için yorumlar kapalı
  • -

“Çoğu çocuk için orta tatiller cümbüş, dinlenme ve aktivite manasını taşıyor ve çocuğun gelişimini müspet tarafta etkileyebiliyor. Fakat birtakım çocuklar için ise birebir tesirden bahsetmek daha güç olabiliyor…” İstanbul Okan Üniversitesi Hastanesi’nden Klinik Psikoloji Uzmanı Psk. Müge Leblebicioğlu Arslan, bilgilendirmelerde bulundu.

Her sene olduğu üzere bu yılda eğitim öğretim devrinde bir periyodunu daha geride bırakıp yeni bir periyoda merhaba demeden evvel çocuklar ve yetişkinler için küçük bir mola süreci olarak isimlendirebileceğimiz orta tatil sürecine girmek üzereyiz.

Çoğu çocuk için orta tatiller cümbüş, dinlenme ve aktivite manasını taşıyor ve çocuğun gelişimini olumlu istikamette etkileyebiliyor. Lakin birtakım çocuklar için ise birebir tesirden bahsetmek daha güç olabiliyor. Bilhassa dikkatini odaklama ve sürdürmekte sorun yaşayan ya da dikkat eksiliği hiperaktivite tanısı olan çocuklarda orta tatiller çocuğun akademik yaşantısını, toplumsal bağlantısını ya da konut yaşantısını elhasıl yaşantısının bütünü üzerinde bozucu bir tesir oluşturabiliyor. 

Ara tatiller DEHB’ li çocuklar için hayli önemli!

Dikkatsizlik, çok hareketlilik, dinlemiyormuş üzere görünme, verilen misyonları sürdürememe, eşyaları unutma ve dürtüsellik dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun en bariz semptomları ortasındadır. Fakat tüm bu belirtilere sahip olmak teşhis almak için tek başına kâfi değildir. Bu noktada uzman değerlendirmesi epey kıymetlidir. Zira her ne kadar dikkat eksikliği üzere gözükse de ailesi tarafından duygusal gereksinimleri karşılanmayan ya da ayrılık telaşı yaşayan bir çocukta da derslere odaklanmakta zahmet görülebilir. Münasebetiyle her hareketlilik ya da konsantrasyonda, zahmet dikkat eksikliği demek değildir. Dikkat eksikliği bir sonuçtur. Bu sonuca neden olan sürdürücü faktörlerin belirlenmesi çocuğun biyo-psiko-sosyal gelişimi açısından epey kıymetlidir. DEHB genetik geçişi yüksek olan bir bozukluk olmasıyla birlikte tam olarak nedeninden bahsetmek mümkün değildir. Bu sebeple bozukluğu engellemekten çok erken devirde fark etmek, aile bireylerini bu rahatsızlık konusunda bilgilendirmek ve farkındalık seviyesini arttırmak son derece kıymetlidir. 

 

Ara tatiller çocuğun ruh sıhhati üzerinde değerli bir tesire sahiptir. Lakin burada tatilin kendisinden çok bu sürecin nasıl geçirildiği ruhsal uygun oluş açısından büyük bir rol oynamaktadır. Tatil periyodunda ailelere teklifler:

 

  • Okul sürecinde var olan sistemi korumak ve rutinleri sürdürmek son derece değerli. Rutinler her çocukta olduğu üzere dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocuklarda da esirgeyici bir tesire sahiptir. DEHB’li çocuklar değişime adapte olmakta zahmet yaşayabilirler. Rutinler adaptasyonu kolaylaştırarak çocuğu inançta hissettirir ve semptomları üzerinde azaltıcı bir tesir oluşturur. 
  • Tatil sürecinde de çocuğunuzun akademik hünerlerini destekleyin. Örneğin, çocuğunuzun öğretmenleriyle bağlantıya geçerek dayanak alması gereken mevzuları belirleyebilirsiniz. 
  • Çocuğunuzun benlik hürmetini zedeleyecek damgalayıcı kelamlardan kaçının. Örneğin, ‘Bilerek yapıyorsun. Şımarıksın. Tembelsin.’ üzere tüm bu kelamlar çocuğunuzun zati baş etmekte zorlandığı süreci daha da zorlaştırarak ruh sıhhatini olumsuz istikamette etkiyebilir. Bunun yerine çocuğunuzun olumlu istikametlerini destekleyin ve potansiyelini ortaya koyabilecekleri ortamlar hazırlayın. Örneğin, çocuğunuz fotoğraf yapmayı seviyorsa onun bu özelliğine olumlu vurgularda bulunun, ona kullanabileceği gereçler alabilir ya da isterse kursa gitmesi konusunda dayanak olabilirsiniz. 
  • Sosyal aktivite alanları oluşturun. Toplumsal aktiviteler çocuğun var olan gücünü atmasında yardımcı olur, toplumsal ilgilerini, fizikî ve ruhsal gelişimini güçlendirir. Çocuğunuzla birlikte mesken içerisinde ya da mesken dışında planlamalar yapın. Planlamaları yaparken ona seçenekler sunarak fikrini sorun. Kimi durumlarda tüm seçimleri ona bırakabilecek alanlar oluşturun. Yapılacak aktiviteleri somutlaştırın ve bir takvime yazın. Kıymetli olduğunu düşündüğünüz kısımları fosforlu kalemler kullanarak belirtin. Böylelikle çocuğunuz ne vakit ne yapacağını bilecektir. Somutlaştırma süreci konut içi kurallarda da uygulanabilir. 
  • Zamanı planlamakta ve yönetmekte zorluk yaşayan çocuğunuz ekran karşısında geçirdikleri süreyi fark edemeyebilir. Ekran mühleti için hudut koyun. Gün içerisinde çocuğunuzla sohbet edin. Kendisini nasıl hissettiği ya da gün içerisinde neler yaptığı hakkında açık uçlu sorular sorun. 
  • Ara tatiller kıymetlendirme, tedbire ve müdahale sürecinin başlaması ve devam etmesi için büyük bir fırsat. Lakin ne yazık ki birçok ebeveyn bu durumu göz gerisi edebiliyor. Bilhassa okulların kapanmasıyla çocukların semptomlarında yalancı sönmeler görülebilir. Bu durum ailelerde durumun daha yeterli gittiğine ya da artık dayanağa gereksinim olmadığına dair fonksiyonel olmayan fikirlere itebilir. Bu durumu ateş gözükmediği için kapandığını zannettiğimiz ocaklara benzetiyorum. Süreci tamamlanmamış yani kapatılmamış ocaktan ateş gelmiyor diye kapandığını zannederek devam edebiliyoruz. Biriken ve müdahale edilmeyen semptomlar okulların açılmasıyla birlikte adeta o gazın patlaması üzere ne yazık ki patlak verebiliyor. 

Unutulmamalıdır ki kıymetlendirme ve müdahalede psikiyatrist, klinik psikolog, ebeveyn ve öğretmen iş birliği son derece değerlidir. Ayrıyeten teşhise yardımcı olmak ve pahalandırmak maksadıyla psikologlar tarafından çocuğun yaşına ve gelişimine uygun test uygulanması Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğunda erken teşhis ve müdahale süreci açısından epey kıymetlidir.

 

Kaynak: (BYZHA) – Beyaz Haber Ajansı

deneme bonusu veren siteler deneme bonusu veren siteler